125 76 7MB
Turkish Pages 333 [350] Year 2017
Büyük Askeri Gaflar
- ·
Büyük Askeri Gajlar
DORUK /
Strateji
Büyük Askeri Gaflar
ôzgan Adi: Great Military Blunders
Yazar: Geoffrey Regan
Çrviren: Erkan Bebek
Kapah Tasanmi: Doruk Can Koçak
Sayfa Tasanmi: Cafer Çakmak
2017 Tüm hahlari sahhdrr. Kaynah giisterilmeden ahnt1 yapilamaz.
© Doruk Yay1mc1hk
ISBN: 978-975-553-677-4 Bashi:
Ocak
2017
Bashi-Cllt: Ban� Matbaa-Mücellit Sertifika no:
33160
o
doruk e-posta: [email protected] www.dorukyayinlari.com Sertifika no: 13086
Büyük Askeri Gaflar Geçmi�ten Günümüze Tarihte Ahnmi� En Berbat Sava� Alam Kararlan Geoffrey Regan
Çeviren Erkan Bebek
ô
doruk
Erkan Bebek, 1945'te Üsküdar'da dogdu. 1964'te Deniz Harp Okulu'ndan mezun oldu.1976'da Deniz Harp Akademisi, 1978'de Silahh Kuvvetler Akademisi ve l 987'de Milli Güvenlik Akademisi'nde egitim gõrdü. 13 yil muhtelif tip gemilerde bran� subayhg1 ve komutanhk yapu. K1bns Ban� Harekatma kauld1. Aynca Su üstü Egitim Merkezi Harekat Okulunda Taktik ve SHM õgret menligi, Deniz Kuvvetleri ve Genelkurmay Karargahmda gõrev yapu. 1982-85 yillan arasmda Tokyo Askeri Ata�ligi gõrevinde bulundu. 1989 yilmda Mayin Gemileri Komodoru iken kendi istegiyle emekli oldu. Evli, ve iki erkek çocuk babas1d1r.
Mary Lodge için ...
iÇiNDEKiLER Ç
o
.. ..
ev1ren1n nsozu ..............................................................13 Ônsõz . . 15 TANGA MUHAREBES1 ( 1 9 1 4) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19 .
.
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . .
1. BÕLÜM ÕNDERL i K i Çi N UYGUN DECI L Ytqh
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
27
Hasta ve Aciz ........................................................................33 Çdgtn ve Mant1ks1z ...............................................................39 Kendini Begenmi� (Prima Donna) ........................................44 Aptal
. . . . . . . . . . . . . . . .
.
. . . . . . . . . . . . . . . . .
.
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
50
KARANSEBES MUHAREBESÍ ( 1 788) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 62 KABUL'DEN KAÇIS ( 1842)
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
PARAGUAY'IN ÔLÜM TARLALARI ( 1 862-70) COLENSO MUHAREBES1 ( 1 899)
. . . . . . . . . . . . . . . . .
.
. .
. . . . .
. 64 . .
. . . . . . . . . . . .
70
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
75
2. BÕLÜM ÕNCE KENDi N i YÕNET Korkakça ...............................................................................83 Gõzü Kara ............................................................................88 Huysuz .................................................................................94 Htrsh ...................................................................................102
l O 1 Büyüh Asheri Gaflar SYRACUSE'YA AT1NALI SEFER1 (tõ4 1 5-4 1 3 ) HATTIN MUHAREBES1 ( 1 1 87) CRATER MUHAREBES1 ( 1864)
. . . . . . . . . . . . . . . . .
107 110
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
CUSTOZZA MUHAREBES1 ( 1 866)
115
118
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
3. BÕLÜM YANLI� RESM i BOYAMAK Attlgan Ürkek
127
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Bagnaz
123
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Güvensiz
137
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
PL1SKA MUHAREBES1 (8 1 1 )
145
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
MAJUBA TEPES1 MUHAREBES1 ( 1 88 1 ) AMR1TSAR KATL1AMI ( 1 9 1 9)
141
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
TRENTON MUHAREBES1 ( 1 776)
148
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
DlEN BlEN PHU MUHAREBESt ( 1 954)
133
152
156
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
4. BÕLÜM GAL i P GELME TAKTÍKLERI Muhafazakar
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Sefalet Çekmek Kan�an Hatlar
170
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Yetersiz Bir Gõzetleme
176
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
BENEVENTUM MUHAREBES1 (tõ 275) BANNOCKBURN MUHAREBES1 ( 1 3 14) YELLOW FORD MUHAREBES1 ( 1 598)
180
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
TEUTOBURGER WALD MUHAREBES1 (tS 9)
161
184
. . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
187
189
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
195
l 11
lçindekiler
5. BÕLÜM KASAPLAR Büyügün Yanh�lan Kanh Beceriksizler
. . . . . . . . . . .
.
199
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Hiç Bu Kadar iyi Kesilmemi�ti
208
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
FREDERICKSBURG MUHAREBES1 ( 1862)
210
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
GRAVELOTTE - ST. PRIVAT MUHAREBES1 ( 1 870) LOOS MUHAREBESl ( 1 9 1 5)
204
214
. . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
217
6. BÕLÜM MUHAREBEDE ÇIPLAK Ôldürmek için Giydirilmi� Bo� Mideler
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. 221 . .
230
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Gereçlerini Suçla
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Hasta Resmi Geçidi Hazirhklt Olmak
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
.
.. .. .
. . .
.
. . . . . . . . . . . . . . . . .
240 247
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
CADIZ SEFERl ( 1 625)
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
WALCHEREN SEFERl ( 1 809) MY LAI KATLlAMI ( 1 968)
234
. . . . . . . . . . . . . . . . . . .
; ..................................253
. . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . .
.
.
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
259 263
7. BÕLÜM FACÍANIN PLANLAMASI i�siz Kalma Egilimi
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Uyum Sagla ya da Ôl
.
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
269
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
AVUSTURYA SEFERBERL1Cl ( 1 9 14)
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
SUVLA KOYU ÇIKARMALARI ( 1 9 1 5 ) GUADALAJARA MUHAREBESl ( 1 937)
275
280
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
283 287
12 1 Büyük Askeri Gaflar 8. BÕLÜM BAKANLIK SORUMSUZLUCU Müdahil Bakanlar ...............................................................291 Arkadiqlannla Geçinmemek ............................................... 297 Medya Karm�ast
301
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
ADOWA MUHAREBES1 ( 1 896)
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
BARBAROSSA HAREKATI ( 1 94 1 ) DOMUZLAR KÔRFEZ1 ( 1 96 1 )
. . .
.
.
. . . .
.
. . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
NAMKA CHU MUHAREBES1 ( 1 962)
. . .
KARTAL PENÇES1 HAREKATI ( 1 980)
..
. . . . . . . . . . . .
... .
.. . .
. . .
.
305
309
. . . . . .
. . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
316
324 328
Çevirenin Õnsõzii Degerli Okuyucu; Daha õnce Yazar Geoffrey Regan'm Büyük Denizcilik Gaílan adh kitabm1 çevirmi�tim. Yazar bu kitabmda da bir õncekinde oldugu gibi oldukça alayc1 bir dille yaz1h tarihte mevcut sava� lar, bu sava�larm içindeki muharebelerde yap1lan gaílar üzerin de yorumlar yapmaktadu. Ashnda bu kitabmda da bir õnce kinde oldugu gibi bir muharebeyi ba�tan sona anlatmayarak, genel degerlendirmelerin, yapilan temel yanh�larm ve sonuçta ortaya ç1kan neticelerin verdigi dersler üzerinde durmaktadir. Konusu itiban ile harp tarihi ve yapilan sava�lan inceleyenler, büyük ihtimalle bu kitab1 okuduklannda inceledikleri muha rebeden ç1kard1klan sonuçlar üzerine yeni bir �eyler ilave etmi� olduklanm gõreceklerdir. Tarih boyunca sava�lan yõne ten komutanlann seçilmesinde uygulanan kriterlerin, onlann mental, fiziksel yap1larmm dikkate almmamas1 sonucunda, verdikleri kararlan nasil etkiledigini ve tabii ki muharebenin sonucundaki etkilerini, insan ve materyal kayiplanm belirle mesini atleta yeniden izleyeceksiniz. Normal hayatta ki�ilerin yapug1 ve kayda deger sonuçlara ula�mayan gaílarm bir komu tan yapt1gmdaki farklan hissedeceksiniz. Ki�ilik yapilarma gõre belirli rütbelere ba�anyla ula�m1� komutanlann, kendile rine agir gelen son gõrevlerinde gõsterdikleri zafiyete �a�ua caksm1z. Askerlik mesleginde olmadan politik mevkileri ile müdahil olanlarm kendilerini büyük stratejist olarak gõrüp,
14 1 Büyük Askeri Gaflar ülkelerinin ve ordularmm ba�ma açuklan problemlerle tam�a caksm1z. Bir sefer yapmak isteyen ülkelerin politikac1s1, aske ri, istihbaratç1s1, ülkenin milli kaynaklan ve imkanlarmm masaya konup hayalci olmadan varsay1m ve õngõrüler yerine gerçeklerle planlanm yapmas1 gerektigi, hayalcilige prim veril memesi gerçegi hep õnünüze ç1kacaktu. Bu gerçekleri dikkate almayan, huslan aklm õnünde giden ki�ilerin yaratug1 felaket ler, uluslar aras1 utançlar her sayfada gõrülecek derslerdir. Yazann kimligi nedeniyle en çok üzerinde durulan olaylar Britanya ile ilgilidir ve belki de en agu �ekilde tenkitlerde lngiliz ordusu için yap1lmaktadu. Bununla beraber Avrupa'da ve Amerikan iç sava�mda ya�ananlarda incelenmi�tir. Çeviri yap1hrken çogunlukla �ah1s ve yer isimleri orijinal haliyle muhafaza edilmi�, yalmzca bizim çok yakm oldugumuz isim lerin ya da yerlerin yaz1h�1 bildigimiz gibi kullamlm1�ur. Kitaptaki baz1 esprilerin bize yabanc1 gelmesi nedeniyle yapt1g1m küçük degi�ikliklerin ho� gõrülecegini, degi�tiremedikle rimin okuyucuya garip gelmeyecegini umanm.
Erkan BEBEK (E) Dz.Kur.Kd.Alb
Õnsõz Boyah basm -tabloid- bir bypass operasyonunun en hassas k1smmda uyuyakalan operatõr için garip bir �ekilde sessizdi. Lokal haberlerde, bir otobüs dolusu yolcuyu i�yerine gõtür mekten sorumlu iken durup, umuma aç1k yerde banyo yapan �õfõre üstünkõrü deginiyordu. Keza profesyonel dergiler, ken dini ku� zanneden miman ve bacaklannm camdan yap1ld1g1 ve kmhp dag1lacagm1 dü�ündügü için sabahleyin yatagmdan kal kamayan muhasebeciyi dikkate almadi. Ve bir askerin geçer ken bir fili hamile b1rakt1gma inanan savc1 olayi, alay smmm geçen �aka muamelesi gõrdü. Niçin mesleki aklm düzensiz a�1nhklanndan korunmay1 hak edenler, bu hatah